Σούλα Ζαβού: Φωτογραφίζεται στο σπίτι της και μιλά για τη ζωή της και τα κοινά

Σούλα Ζαβού: Φωτογραφίζεται στο σπίτι της και μιλά για τη ζωή της και τα κοινά

Σούλα Ζαβού: Φωτογραφίζεται στο σπίτι της και μιλά για τη ζωή της και τα κοινά
Φωτογραφία: Δημήτρης Βαττής

H Σούλα Ζαβού, με στόχους και όραμα για το μέλλον, μας υποδέχεται στη Λεμεσό και μας μιλά για την εμπλοκή της στα κοινά και τους προβληματισμούς της για την κοινωνία του σήμερα.

Από τη Νατάσσα Γεωργίου

Θα έλεγε κανείς ότι, είναι αδύνατον σε 24 ώρες να προλαβαίνετε όλες σας τις δραστηριότητες! Με τι ασχολείστε αυτή την περίοδο;
Ο χειρισμός του χρόνου είναι θέμα οργάνωσης, μεθοδικότητας και φυσικά, προτεραιοτήτων. Ποτέ δεν είχα πρόβλημα να χειριστώ πολλά πράγματα σε λίγο χρονικό διάστημα. Εξάλλου, είναι επιστημονικά αποδεδειγμένο σήμερα, ότι η γυναίκα μπορεί να κάνει αρκετά πράγματα συγχρόνως. Διανύω μια περίοδο πιο ήσυχη και άνετη, σε μια ευχάριστη αναζήτηση νέων στόχων. Θα με ενδιέφερε η συγγραφή ενός νέου βιβλίου, ίσως η συνέχεια του πρώτου μου βιβλίου, με τίτλο «Τα πολιτικά κόμματα στην Κύπρο στον 20ό αιώνα» ή κάτι που να αφορά τον πόλεμο και την προσφυγιά ή, ακόμα, μικρά συγγράμματα για την πολιτική των Άγγλων στην παιδεία. Έχω πολύ υλικό για αυτό το θέμα, που είχα μαζέψει για το διδακτορικό μου το 2005, το οποίο δυστυχώς δεν συνέχισα. Θα δούμε. Η ιδέα της σύνταξης, δεν χωράει στη ζωή μου!

Πόσο σημαντικές θεωρείτε τις σπουδές για την περαιτέρω καλλιέργεια και ανάπτυξη του ατόμου;
Tο γνωμικό «Η γνώση είναι αρετή», ήταν ο φάρος στη ζωή μου και πάντοτε προσπαθούσα να το μεταδώσω στους μαθητές μου. Ο σκοπός των σπουδών δεν είναι μόνο να αποκτήσεις γνώσεις, αλλά να γίνεις καλύτερος και ολοκληρωμένος άνθρωπος. Σπούδασα στο Αμερικανικό Πανεπιστήμιο της Βηρυτού, στο οποίο οφείλω πολλά. Έζησα την πολυπολιτισμικότητα, έκανα φιλίες με άτομα άλλων θρησκειών και κουλτούρων. Αυτό που η Ευρώπη προωθεί σήμερα, εμείς στη Βηρυτό, το βιώσαμε από τη δεκαετία του ’70. Τα δύο πρώτα χρόνια, η συγκάτοικός μου ήταν Μουσουλμάνα, από την Ιορδανία και τον τρίτο χρόνο η Αϊσέ, μια πανέμορφη κοπέλα, κόρη Τούρκου πρέσβη. Αγάπησε Ελλαδίτη συμφοιτητή της και παντρεύτηκαν λίγα χρόνια αργότερα. Φανταστείτε πόσο δύσκολα ήταν τα πράγματα τότε και όμως, η αγάπη νίκησε! Πιστεύοντας στη διά βίου μάθηση, στα 33 μου χρόνια, είχα εγγραφεί στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, όπου παρακολούθησα Πολιτικές Επιστήμες και Δημόσια Διοίκηση. Αυτό το πτυχίο, μου έδωσε ιδιαίτερη ικανοποίηση, γιατί έκανα κάτι που ήθελα πολύ. Η εξέλιξη του πνεύματος δίνει ζωντάνια και νεότητα στον άνθρωπο.

Αυτή ήταν και η μέθοδος που εφαρμόζατε και εσείς ως εκπαιδευτικός;
Απόλυτα! Μια μέρα περπατούσα στο δρόμο και συνάντησα κάποιες μαθήτριές μου, οι οποίες μόλις με είδαν μου είπαν: «Κύρια, είστε το πρότυπό μας, για αυτό και σπουδάσαμε καθηγήτριες Αγγλικών». Σπουδαίο πράγμα. Η καλύτερη αμοιβή για ένα καθηγητή. Στην τάξη προκαλούσα τα παιδιά σε συζητήσεις για διάφορα επίκαιρα θέματα, από πολιτική, μέχρι αθλητισμό, ώστε να επικρατεί μια ζωντάνια, με στόχο τη συνειδητοποίηση της έννοιας του ενεργού πολίτη.

Πώς βλέπετε σήμερα τις σχέσεις γονέων και παιδιών;
Η οικογένεια είναι ο θεμέλιος λίθος, πάνω στον οποίο κτίζεται η προσωπικότητα του παιδιού. Οι σχέσεις περνούν κρίση, διότι η ίδια η κοινωνία περνά κρίση. Έχω την εντύπωση ότι παραπαίουμε, έχουμε συγχυσμένη ταυτότητα, χάνουμε τα όριά μας, ζούμε σε εποχές υπερβολών και είμαστε μιμητές ξένων προτύπων. Οι τεχνολογικές εξελίξεις είναι επικίνδυνες και φαίνεται ότι μας ξεπερνούν. Χάνεται ο διάλογος στην οικογένεια, τον οποίο τίποτα άλλο δεν μπορεί να αναπληρώσει. Νομίζουμε ότι εκτελούμε το καθήκον μας, επειδή προσλαμβάνουμε δασκάλα να διαβάζει στο παιδί μας, από την πρώτη τάξη του δημοτικού. Το παιδί έχει ανάγκη να αισθανθεί τη μαμά του, τον μπαμπά του δίπλα του, να νιώσει το άγγιγμά τους, την αγκαλιά τους, να εκφράσει τα αισθήματά του, τους φόβους του. Σημασία έχει η ποιότητα του χρόνου και όχι η ποσότητα. Ας αφήσουμε τα παιδιά ελεύθερα με τα δικά τους θέλω, παρά με τα δικά μας. Ας μην τα ταλαιπωρούμε με χίλια δύο φροντιστήρια, για να ικανοποιήσουμε τις δικές μας ανασφάλειες. Την αγάπη μας χρειάζεται να την δείχνουμε, όχι να την κρύβουμε.

Διαδραματίσατε και τον ρόλο του μέντορα πολλές φόρες;
Θα έλεγα πως ναι, ιδιαίτερα σε νεαρές γυναίκες. Είναι ένας ρόλος που μου ταιριάζει. Μου αρέσει να μοιράζομαι τις εμπειρίες και τις γνώσεις μου και να τους ανοίγω δρόμους για εξέλιξη, είτε επαγγελματική, είτε προσωπική. Αν κρίνω από τα αποτελέσματα, νομίζω ότι τα καταφέρνω! (Χαμόγελο).

Η ισότητα των φύλων είναι ένα ιδιαίτερα σημαντικό ζήτημα για εσάς;
Εξαιρετικά σημαντικό. Από νεαρή ηλικία, ασχολούμαι με θέματα που αφορούν τη Γυναίκα. Υπήρξα ιδρυτικό μέλος της ΚΟΓΕΕ (Κυπριακή Ομοσπονδία Γυναικών Επιχειρηματιών Επαγγελματιών) και Ιδρυτική πρόεδρος της AIPFE (International Association for the Promotion of Women in Europe), το 2001. Είμαι, επίσης, μέλος της Τεχνικής Επιτροπής της ελληνοκυπριακής πλευράς για την ισότητα των δύο φύλων, σύμφωνα με το ψήφισμα 1325 των Ηνωμένων Εθνών. Γνωρίζετε ότι, από μελέτες και αναφορές των Ηνωμένων Εθνών, θα υπήρχε 35% αυξημένη πιθανότητα συμφωνίας ειρήνης, που να διαρκεί τουλάχιστο 15 χρόνια, αν συμμετείχαν γυναίκες σε ειρηνευτικές διαδικασίες; Δυστυχώς, η Κύπρος κατέχει μια από τις χαμηλότερες θέσεις στην Ευρώπη, αλλά και παγκόσμια, στη συμμετοχή γυναικών σε κέντρα λήψεως αποφάσεων. Χρειάζεται συλλογική δουλειά για να αλλάξει αυτό, με συνέχεια και συνέπεια.

Η εμπλοκή σας με τον αθλητισμό πώς προέκυψε;
Είχα την τύχη, να με προτείνει ο κ. Ουράνιος Ιωαννίδης, να τιμηθώ από την Κυπριακή Ολυμπιακή Επιτροπή, την Ημέρα της Γυναίκας, για την προσφορά μου στην κοινωνία της Κύπρου. Μου προσφέρθηκε τιμητικά η θέση του μέλους, στην Επιτροπή «Γυναίκα και Αθλητισμός», που έχει ως σκοπό την προώθηση των γυναικών στον αθλητισμό και κατ’ επέκταση, στην αθλητική επιχειρηματικότητα και ηγεσία.

Σε ποιους τομείς χρειάζεται να επενδύσουμε περισσότερο ως χώρα;
Πέρα από την ανάπτυξη του τουρισμού και της παροχής υπηρεσιών, πιστεύω ότι η Κύπρος πρέπει να διαμορφώσει ένα νέο οικονομικό πρότυπο, το οποίο να στοχεύει στη γνώση, στην ενίσχυση της έρευνας και της καινοτομίας. Με όραμα την αναπτυξιακή στρατηγική «Ευρώπη 2020», για έξυπνη, βιώσιμη και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξη, η Κύπρος μπορεί να καταστεί το τεχνολογικό και εκπαιδευτικό κέντρο αριστείας της περιοχής. Δυστυχώς, και πάλι η Κύπρος κατέχει μία από τις τελευταίες θέσεις σε θέματα έρευνας. Είναι καιρός να δώσουμε νέα πνοή, νέα κίνητρα στους επιστήμονές μας, ώστε να τους κρατήσουμε εδώ, στην πατρίδα τους.

Ζείτε στη Λεμεσό, η οποία παρουσιάζει τρομερή ανάπτυξη τα τελευταία χρόνια. Είστε ευχαριστημένη με τον τροπο που αναπτύσσεται;
Η Λεμεσός έχει αναπτυχθεί πολύ και χαρακτηρίζεται ως μια από τις ωραιότερες πόλεις της Μεσογείου. Όμως, θα μπορούσαν να αποφευχθούν λάθη του παρελθόντος, ώστε να επικρατεί μια αρμονία στο αρχιτεκτονικό στυλ, που να αναδεικνύει τη θάλασσα, αντί να την κρύβει πίσω από τα κτίρια. Μέρα με τη μέρα, εμφανίζονται «ουρανοξύστες», που θεωρώ ότι δεν ταιριάζουν στον χαρακτήρα της πόλης. Αναρωτιέμαι αν υπάρχει κάποιο πολεοδομικό όραμα ή αν όλα απλά θυσιάζονται στο βωμό του χρήματος.

Το θέατρο είναι ένα από τα πάθη σας. Υπήρξε κάποια παράσταση που σας σημάδεψε;
Είχα παρακολουθήσει «Το Μεγάλο Τσίρκο» με την Τζένη Καρέζη και τον Νίκο Ξυλούρη, επί εποχής Χόυντας. Όταν έβλεπες τους ηθοποιούς να παίζουν, ένιωθες το άγχος και την αγωνία τους, γιατί τα λόγια έκρυβαν πικρές αλήθειες, για το τι συνέβαινε τότε. Από τη μια, η ιστορία της Ελλάδας, σε ένα τόνο λίγο κωμικό, που σε έκανε να γελάς και από την άλλη, οι τραγωδίες, Σμύρνη 1922, που σε έκαναν να κλαις. Φυσικά, λάτρεψα τη φετινή παράσταση του ΘΟΚ, «Οι Πέρσες». Ήταν πραγματικά συγκλονιστική και απέσπασε διθυράμβους στην Επίδαυρο και στο Ηρώδειο. Είναι μία παράσταση, για την οποία εμείς, στο Διοικητικό Συμβούλιο του ΘΟΚ, είμαστε πολύ περήφανοι.

Ποια είναι η σχέση σας με το διάβασμα;
Λατρεύω τα βιβλία και γύρω στο 1998, είχα δημιουργήσει το βιβλιοπωλείο, «Το Ειδώλιον». Ήταν μεράκι. Ήμουν από τους πρώτους που άρχισαν να φέρνουν συγγραφείς στην Κύπρο. Είχα κάνει τα εγκαίνια με τον Γιάννη Ξανθούλη. Θυμάμαι ότι προσκεκλημένοι μου ήταν, επίσης, ο Σταμάτης Φασουλής, η Ρίκα Διαλυνά, η Βέφα Αλεξιάδου, ο Χάρρυ Κλινν και διάφοροι άλλοι, οι οποίοι είχαν παρουσιάσει τα βιβλία τους. Όταν βρίσκομαι στην Αθήνα, απολαμβάνω το περιδιάβασμα στα βιβλιοπωλεία της. Με ηρεμεί.

Υπάρχει κάτι που σας ενοχλεί στους ανθρώπους;
Με προβληματίζει η υπερβολή στους ανθρώπους, το στενό, κοντόφθαλμο χαρακτηριστικό της καχυποψίας και του ρουσφετιού, χάριν του λαϊκισμού. Με ενοχλεί η αγένεια, η έλλειψη επαγγελματισμού, η κακία, ο φθόνος και η κριτική από ημιμαθείς ανθρώπους. Η κάκιστη χρήση της ελληνικής γλώσσας και η ανάδειξη πρόσκαιρων προτύπων λόγω εμφάνισης, πλούτου ή τηλεοπτικών προγραμμάτων, που δημιουργούν δήθεν άτομα, είναι επίσης φαινόμενα που με προβληματίζουν.

Τι θα αλλάζατε στον χαρακτήρα σας;
Τα χαρακτηριστικά της ευαισθησίας, κατανόησης, διακριτικότητας και ενσυναίσθησης. Πολλές φορές, αποδεικνύονται ελαττώματα, αντί προτερήματα.

Πώς σας αρέσει να περνάτε όσο ελεύθερο χρόνο έχετε;
Μου αρέσει το περπάτημα στη θάλασσα και το κολύμπι το καλοκαίρι. Απολαμβάνω το σινεμά, την τηλεόραση, το διάβασμα και σίγουρα, μια καλή παρέα, με λίγο κρασάκι και εκλεκτό φαγητό.

Ταξιδεύετε συχνά;
Ταξιδεύω όσο πιο συχνά μπορώ, με ιδιαίτερη προτίμηση στην Ελλάδα, την οποία λατρεύω. Οι αρχαιολογικοί της χώροι είναι αναγέννηση για μένα. Με γεμίζουν θετική ενέργεια. Μπορεί επειδη από μικρή, ήθελα να γίνω ιστορικός – αρχαιολόγος.

Είναι σημαντικό να αγαπάμε και να φροντίζουμε τον εαυτό μας;
Πρέπει, πρώτα, να αγαπάμε τον εαυτό μας, για να νιώθουμε καλά εσωτερικά και εξωτερικά. Αυτό μας δίνει αυτοπεποίθηση και δύναμη για να διεκδικούμε και να αγωνιζόμαστε για τους στόχους μας, αλλά και για να είμαστε θετικοί απέναντι στους γύρω μας.

Να υποθέσω ότι θέλατε τα παιδιά σας να είναι ανεξάρτητοι άνθρωποι;
Ακριβώς! Εξάλλου, έτσι μεγάλωσαν! Είμαστε πολύ δεμένοι, με τον καθένα να ακολουθεί τη δική του πορεία, με τις δικές του επιλογές.

Μπορούμε να αλλάξουμε τον κόσμο;
Δύσκολα. Αυτό δεν σημαίνει ότι θα αφεθούμε στα κύματα να μας παρασέρνουν. Ως άτομα και ως κοινωνία των πολιτών, μπορούμε στοχευμένα να αγωνιστούμε για τα δίκαιά μας, γιατί αυτός ο τόπος αξίζει κάτι καλύτερο.

Επιμέλεια: Άντρεα Χατζηνικόλα 
Μακιγιάζ: Αμβροσία Σπύρου (Florentia Makeup Artist Workshop)

Related posts

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *