Η εκδρομή στα βουνά του νησιού έχει και τη γαστρονομική της ανταμοιβή. Από τα ορεινά χωριά της Λευκωσίας και της Λεμεσού μέχρι την Πάφο, παραδοσιακές ταβέρνες, οικογενειακά μαγαζιά και παλιά σημεία συνάντησης κρατούν ζωντανές γεύσεις, συνταγές και τρόπους φιλοξενίας που περνούν από γενιά σε γενιά. Κρέας στα κάρβουνα και στη σούβλα, μαγειρευτά της κατσαρόλας, χειροποίητες παρασκευές, τοπικά τυριά και εποχικά προϊόντα βρίσκουν τη θέση τους σε τραπέζια μέσα στο πράσινο, κάτω από κληματαριές ή δίπλα σε τρεχούμενα νερά. Αυτές είναι 8 στάσεις για μια γευστική απόδραση στα ορεινά.
To Κέντρο της Σταυρούλας
Ένα από τα παλιά σημεία συνάντησης του Πολυστύπου επέστρεψε, σχεδόν 17 χρόνια μετά την εποχή που το «Κέντρο της Σταυρούλας» αποτελούσε σημείο αναφοράς για το χωριό. Τη λειτουργία του έχουν αναλάβει η Στέλλα και ο Κωστάκης Κυριακίδης, νύφη και γιος της Σταυρούλας, επιστρέφοντας στον Πολύστυπο μετά την προηγούμενη δραστηριότητά τους στην «Πλατεία των Κέδρων» στα Χανδριά. Ο χώρος κρατά στοιχεία από το παρελθόν του, ενώ η κουζίνα βασίζεται σε πιάτα που παραπέμπουν στο οικογενειακό τραπέζι. Παρασκευή και Σάββατο βράδυ το μενού περιλαμβάνει κρεατικά στα κάρβουνα, όπως σουβλάκι, σιεφταλιές, λουκάνικο, παστουρμά και χαλούμι, αλλά και πιάτα ημέρας όπως σπανάκι ή κολοκυθάκι με αυγά, κεφτέδες και τηγανητές πατάτες. Την Κυριακή σερβίρονται κυπριακά μαγειρευτά σε μπουφέ, με κουπέπια, μακαρόνια του φούρνου, τταβά και σούβλα.
Πολύστυπος, επ. Λευκωσίας, 99 036224.
Φύτος
Χτισμένος πάνω στο οροπέδιο της Λαόνας, ανάμεσα σε αμπελώνες και πέτρινα σπίτια, ο Κάθηκας είναι από μόνος του λόγος για να βρεθεί κανείς στην περιοχή. Στον δρόμο, με θέα στον αμπελώνα του χωριού, ο Φύτος ξεκίνησε ως καντίνα και εξελίχθηκε σε ένα από τα γνωστά στέκια της περιοχής. Τα περίφημα σουβλάκια του έχουν αποκτήσει σχεδόν θρυλικό χαρακτήρα, ενώ στην κουζίνα πρωταγωνιστούν φρέσκα υλικά από παραγωγούς της περιοχής, με πιάτα που θυμίζουν την κυπριακή κουζίνα όπως μαγειρευόταν παλιά: φρέσκια σαλάτα, ταχίνι και γιαούρτι, χαλούμι, μαγειρευτά, τραγανές τηγανητές πατάτες και κρέατα στη σχάρα.
Πάνω Αρόδες, Πάφος, 26 632965.
Μακρής
Από το 1974, το εστιατόριο Μακρής στον Μονιάτη αποτελεί σταθερή στάση για όσους ανηφορίζουν προς το Τρόοδος. Κρυμμένο μέσα στο καταπράσινο τοπίο, περιτριγυρισμένο από πεύκα και πλατάνους, προσφέρει την αίσθηση μιας αυθεντικής εξόδου στο βουνό. Η κουζίνα κινείται στην παράδοση της κυπριακής γαστρονομίας, με εποχικά μαγειρευτά, γεμιστούς ανθούς, κλέφτικο, κουπέπια, σουτζουκάκια, αρνίσια παϊδάκια, κοντοσούβλι και σούβλα. Το καλοκαίρι η αυλή γίνεται ιδανικό καταφύγιο στη δροσιά, ενώ τον χειμώνα τα δύο τζάκια δημιουργούν ζεστή, παρεΐστικη ατμόσφαιρα.
Μονιάτης, επ. Λεμεσού, 25 421275.
Κατώι
Στην καρδιά του Ομόδους, το Κατώι στεγάζεται σε ένα από τα παλαιότερα κτίρια του χωριού, αναπαλαιωμένο, λίγα λεπτά από την πλατεία και το μοναστήρι του Τιμίου Σταυρού. Οι διαφορετικοί χώροι του, από τη μεσαιωνική αίθουσα και το παλιό κελάρι μέχρι τον κήπο και τη βεράντα, δημιουργούν ένα σκηνικό που ταιριάζει απόλυτα στην ατμόσφαιρα του χωριού. Η κουζίνα κινείται σε σύγχρονη προσέγγιση της κυπριακής παράδοσης, με κλέφτικο, χοιρινό φλαμαντζέρι με κουμανταρία, ραβιόλια γεμιστά με χαλούμι, χοιρινό κοντοσούβλι και αρνίσια παϊδάκια. Ξεχωρίζει και το mix grill με σουβλάκι, κεμπάπ, χαλούμι, λουκάνικο και πατάτες δεντρολίβανου.
Οδός Λινού 25, Όμοδος, επ. Λεμεσού, 99 674444.
Το Παλιό Σινεμά
Ανανεωμένο και υπό νέα διεύθυνση, το παλιό κι αγαπημένο εστιατόριο στον Καλοπαναγιώτη μένει προσηλωμένο στην κυπριακή παράδοση. Η κουζίνα κινείται στη λογική του κυπριακού μεζέ, με παραδοσιακά πιάτα και επιλογές από τη σχάρα που προορίζονται για μοίρασμα, ενώ η λίστα κρασιών δίνει έμφαση σε κυπριακές ετικέτες, από Ξυνιστέρι και ροζέ μέχρι ερυθρές ποικιλίες. Η εμπειρία συμπληρώνεται από τον χώρο, που αξιοποιεί την ιστορία του παλιού κινηματογράφου και τη μεταφέρει σε ένα σύγχρονο, φιλόξενο περιβάλλον. Το Σαββατόβραδο λειτουργεί με ζωντανή μουσική και φαγητό, ενώ την Κυριακή το μεσημέρι το τραπέζι στρώνεται για μια χαλαρή έξοδο στον πανεμόρφο, όλες τις εποχές, Καλοπαναγιώτη.
Μάρκου Δράκου 44Α, Καλοπαναγιώτης, επ. Λευκωσίας, 99 130275.
Μωροκανέλλα
Ένας χώρος που τιμά την κυπριακή παράδοση με αυθεντικές, σπιτικές γεύσεις και ζεστή φιλοξενία. Φημίζεται για τα πιάτα της που βασίζονται στις τοπικές πρώτες ύλες και την παραδοσιακή κουζίνα του χωριού. Από το φρέσκο κοτόπουλο με σπιτικό πουρέ μέχρι τα λαδερά με φρέσκια ντομάτα και μυρωδικά, κάθε γεύμα γίνεται μια γνήσια εμπειρία κυπριακής ταβέρνας. Η ατμόσφαιρα είναι φιλική και ανεπιτήδευτη, με οικογενειακό χαρακτήρα, ενώ το μενού εξελίσσεται σύμφωνα με τις εποχές και τα διαθέσιμα προϊόντα. Όσον αφορά το κρασί, ο κατάλογος στηρίζεται σε επιλεγμένες κυπριακές ετικέτες, όπως φυσικά και η Μωροκανέλα, καθώς και άλλες τοπικές ποικιλίες, προσφέροντας αυθεντικές επιλογές που συμπληρώνουν τη ζεστή, παραδοσιακή κουζίνα της ταβέρνας.
Προφήτη Ηλία, Καλοπαναγιώτης, επ. Λευκωσίας, 70 009717.
Symposio
Ένα παλιό πετρόκτιστο σπίτι στην άκρη του χωριού Πελένδρι μετατράπηκε από τον Νίκο Βασιλείου σε μια ζεστή και ιδιαιτέρως δημοφιλή ταβέρνα που τιμά τις κυπριακές γεύσεις. Δικά τους ζαρζαβατικά που καλλιεργούν σε κοντινή απόσταση, χειροποίητες ραβιόλες που γεμίζουν με χαλούμι και δυόσμο και σπέσιαλ κρεατικά ψημένα με μαεστρία στον ξυλόφουρνο, τη σχάρα αλλά και τον «λάκκο» που μπορείτε να δείτε στην μεγάλη αυλή του μαγαζιού.
Προδρόμου 61, Πελένδρι, επ. Λεμεσού, 99 404348.
Ποταμός της Μηλίτσας
Μέσα σε ένα καταπράσινο τοπίο στο ορεινό χωριό Καμπί της επαρχίας Λευκωσίας, με τον ήχο των νερών από τις κοντινές πηγές να συνοδεύει κάθε γεύμα, ο Ποταμός της Μηλίτσας έχει καθιερωθεί ως ένας από τους σημαντικότερους εκπροσώπους της παραδοσιακής κυπριακής κουζίνας. Η οικογενειακή ταβέρνα της Μηλίτσας Κωνσταντίνου τιμήθηκε το 2024 και το 2025 με Βραβείο Κυπριακής Κουζίνας στα γαστρονομικά βραβεία «Χρυσοί Σκούφοι Κύπρου», επιβεβαιώνοντας τη συνέπεια με την οποία υπηρετεί τις γεύσεις και τις παραδόσεις του τόπου. Η μεγάλη ρουστίκ σάλα και η δροσερή αυλή, που περιβάλλεται από δέντρα και τρεχούμενα νερά, δημιουργούν ένα περιβάλλον που αναδεικνύει τη φυσική ομορφιά της περιοχής. Η φιλοσοφία της ταβέρνας βασίζεται στην τοπική παραγωγή. Τα περισσότερα υλικά προέρχονται από χωριά της γύρω περιοχής, στηρίζοντας μικρούς παραγωγούς και αναδεικνύοντας τα προϊόντα της κυπριακής υπαίθρου. Η σαλάτα με τοπικές ντομάτες μαρμάντες, το σπιτικό χαλούμι με μαρμελάδα ντομάτας, τα εποχιακά χόρτα με αβγά, τα μερακλήδικα παϊδάκια, η σούβλα, οι γεμιστοί ανθοί και το κλέφτικο, συγκαταλέγονται στα καλοκαιρινά πιάτα που έχουν αγαπήσει οι επισκέπτες, μαζί με έναν πλούσιο μεζέ που ακολουθεί πιστά τις παραδοσιακές κυπριακές συνταγές και την εποχικότητα.
Καμπί Φαρμακά, επαρχία Λευκωσίας, 99 152540 , 99 541498.
