Συμπληρώματα διατροφής: Ποιοι και πότε τα χρειάζονται;

Συμπληρώματα διατροφής: Ποιοι και πότε τα χρειάζονται;

Συμπληρώματα διατροφής: Ποιοι και πότε τα χρειάζονται;

Αποτελούν συμπυκνωμένες πηγές θρεπτικών συστατικών ή άλλων ουσιών. Τα συμπληρώματα διατροφής χρησιμοποιούνται με σκοπό τη συμπλήρωση της συνήθους δίαιτας και πρέπει να λαμβάνονται πάντοτε σε αυστηρά προκαθορισμένη δόση και με συμβουλή γιατρού.

Της Κυριακής Μιχαήλ

Διατίθενται στο εμπόριο σε δοσομετρικές μορφές (όπως κάψουλες, παστίλιες, δισκία, σταγόνες, φακελάκια σκόνης, φύσιγγες κ.λπ.). Κύριες κατηγορίες των συμπληρωμάτων διατροφής είναι οι υδατάνθρακες, πρωτεΐνες-αμινοξέα, βιταμίνες και μέταλλα/ανόργανα στοιχεία.Τα συμπληρώματα διατροφής, όπως αναφέρεται σε ενημερωτικό έντυπο του Κρατικού Χημείου, είναι σκευάσματα, τα οποία δεν υποκαθιστούν σε καμιά περίπτωση την υγιεινή ισορροπημένη διατροφή (φρούτα, λαχανικά, ψάρι, άπαχο κρέας και δημητριακά ολικής αλέσεως), με την οποία λαμβάνονται όλα τα απαραίτητα για έναν υγιή οργανισμό συστατικά, όπως βιταμίνες, ιχνοστοιχεία, αμινοξέα και άλλα θρεπτικά συστατικά.

Πότε τα έχουμε ανάγκη;

Πρέπει να χρησιμοποιούνται μόνο σε περιπτώσεις που πραγματικά ο οργανισμός το χρειάζεται, όταν δηλαδή δεν μπορεί από μόνος του μέσω της σωστής διατροφής να πάρει όλα αυτά τα απαραίτητα στοιχεία. Σε τέτοιες περιπτώσεις, η ιατρική συμβουλή είναι απαραίτητη, ιδίως, όταν πρόκειται για παιδιά, εφήβους και εγκύους.

Η προμήθεια τέτοιων σκευασμάτων, όπως αναφέρεται στο έντυπο του Κρατικού Χημείου, πρέπει να γίνεται μόνο από αδειούχα υποστατικά, τα οποία διευθύνονται από ιατρούς, φαρμακοποιούς, επιστήμονες τροφίμων και άτομα που εξασφάλισαν άδεια για το σκοπό αυτό από το διευθυντή Ιατρικών Υπηρεσιών και Δημόσιας Υγείας.

Τι να αποφεύγει το κοινό;

  • Πολλές φορές, τα συμπληρώματα διατροφής γίνονται το μέσο για συγκαλυμμένη χορήγηση διαφόρων ουσιών π.χ. αναβολικών στεροειδών ή διεγερτικών ουσιών (τα οποία δεν αναγράφονται στις ετικέτες) και διαφημίζονται ως προϊόντα για βελτίωση της μυϊκής μάζας και αντοχής και απευθύνονται κυρίως σε άτομα νεαρής ηλικίας ή αθλητές.
  • Η χρήση από νεαρά άτομα τέτοιων σκευασμάτων που περιέχουν απαγορευμένες ουσίες, έστω και σε μικρές ποσότητες, εμπερικλείει σοβαρότατους ή και μη αναστρέψιμους κινδύνους για την υγεία και την ανάπτυξή τους.
  • Η προμήθεια συμπληρωμάτων διατροφής από το διαδίκτυο ή μέσω άλλης μη νόμιμης οδού, πρέπει να αποφεύγεται, αφού τέτοια σκευάσματα θεωρούνται αμφιβόλου προέλευσης και ποιότητας και δεν μπορεί να εξασφαλιστεί η ασφάλεια και αποτελεσματικότητά τους.
  • Παρασκευάσματα που δεν έχουν ορθή ή και πλήρη σήμανση είναι ύποπτα για ανυπαρξία ή και ελλείψεις στον έλεγχο της παραγωγής/διακίνησης/πώλησης και ιδιαίτερα της ασφάλειας.
  • Η παράλληλη λήψη συμπληρωμάτων διατροφής με φάρμακα ή ανεξέλεγκτη χρήση τους ή και υπέρβαση της συγκεκριμένης συνιστώμενης ημερήσιας δόσης, εγκυμονούν κινδύνους. Γι’ αυτό, ιδίως αν ένα άτομο λαμβάνει φάρμακα, πρέπει να συμβουλεύεται το γιατρό του.

Φυτικό δεν σημαίνει πάντα ασφαλές

  • Τα φυτικής προέλευσης προϊόντα δεν αποκλείεται, ανάλογα με την προέλευση και το είδος τους, να είναι είτε εκ φύσεως βλαβερά ή να περιέχουν επικίνδυνες ουσίες που προήλθαν από το περιβάλλον ή διαδικασίες παραγωγής.
  • Ακόμα, όμως, και ασφαλή φυτικά σκευάσματα συχνά χρησιμοποιούνται για την παράνομη προώθηση και διακίνηση επικίνδυνων φαρμακευτικών ουσιών π.χ. αναβολικών που προστίθενται σ’ αυτά.

Γι’ αυτό το κοινό προτρέπεται να είναι ιδιαίτερα προσεκτικό στη χρήση φυτικών προϊόντων και να μην τα χρησιμοποιεί, χωρίς να συμβουλεύεται το γιατρό, το φαρμακοποιό, το διατροφολόγο ή το διαιτολόγο.

Η σήμανση των συσκευασμάτων πρέπει να περιλαμβάνει 

  1. Δήλωση ότι πρόκειται για συμπλήρωμα διατροφής, μετά την ονομασία του προϊόντος.
  2. Τη συνιστώμενη για ημερήσια κατανάλωση δόση του προϊόντος.
  3. Δήλωση ότι το συμπλήρωμα διατροφής δεν αντικαθιστά μια ισορροπημένη και ποικίλη διατροφή.
  4. Προειδοποίηση να μη γίνεται υπέρβαση της συγκεκριμένης συνιστώμενης ημερήσιας δόσης.
  5. Δήλωση για φύλαξη των προϊόντων από μικρά παιδιά.

Αναπληρώνουν το διατροφικό κενό

Σύμφωνα με τους ειδικούς, αλλά και τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, μια σωστή και ισορροπημένη διατροφή που περιλαμβάνει καθημερινά τουλάχιστον πέντε μερίδες φρούτων και λαχανικών, δίνει στον οργανισμό μια σημαντική ποσότητα βιταμινών και ιχνοστοιχείων, φυτικών ινών και άλλων θρεπτικών συστατικών. Είναι γνωστό, άλλωστε, ότι η μεσογειακή δίαιτα, εφόσον την ακολουθούμε, μπορεί να προσφέρει στον οργανισμό όλα τα θρεπτικά συστατικά.

Πόσοι, όμως, καταφέρνουν να τηρούν αυτές τις διατροφικές συστάσεις και να μη δημιουργείται ένα κενό μεταξύ αυτού που καταναλώνουν και αυτού που χρειάζεται; Άλλωστε, η στροφή που παρατηρείται τα τελευταία χρόνια προς τη δυτική δίαιτα, φαίνεται ότι παρέχει μικρότερες ποσότητες βιταμινών και μεταλλικών στοιχείων από αυτές που απαιτούνται.

Τα συμπληρώματα μπορούν να βοηθήσουν στην αναπλήρωση αυτού του κενού στη διατροφή, φροντίζοντας ώστε το σώμα μας να πάρει τη σωστή σειρά θρεπτικών συστατικών στις κατάλληλες ποσότητες, πάντοτε με τη συμβουλή ενός επαγγελματία υγείας. Σύμφωνα, πάντα, με τους ειδικούς, η αναγκαιότητα λήψης συμπληρωμάτων διατροφής, εξαρτάται από πολλούς παράγοντες. Μεταξύ αυτών των παραγόντων είναι η ηλικία και το φύλο, η συνολική διατροφή του ατόμου, η άσκηση, κάποιες ειδικές παθολογικές καταστάσεις, το οικογενειακό ιστορικό παθήσεων κ.α.

Tips

Ειδικές κατηγορίες που τα χρειάζονται

Υπάρχουν κάποιες ειδικές κατηγορίες ατόμων που χρειάζονται συμπληρώματα διατροφής για να καλύψουν διατροφικές τους ανάγκες. Όπως για παράδειγμα οι χορτοφάγοι, άτομα με ψυχογενή ανορεξία-βουλιμία, παιδιά που υποσιτίζονται, έφηβες σε εγκυμοσύνη, άτομα με έντονη σωματική δραστηριότητα, άτομα τρίτης ηλικίας, άτομα με ειδικές νοσολογικές καταστάσεις.

Είναι κατάλληλα για παιδιά;
Τα σκευάσματα βιταμινών, μετάλλων και ιχνοστοιχείων, επιτρέπουν στον παιδικό οργανισμό να καλύψει πιθανές ελλείψεις σε βιταμίνες, μέταλλα και ιχνοστοιχεία. Δεν ενέχουν βραχυχρόνιους ή μακροχρόνιους κινδύνους για τα παιδιά σχολικής ηλικίας, υπό την προϋπόθεση όμως ότι χορηγούνται στις ενδεικνυόμενες δόσεις. Υπενθυμίζοντας την τεράστια σημασία μιας καθημερινά πλήρους και ισορροπημένης διατροφής για κάθε παιδί, οι ειδικοί συστήνουν στους γονείς και στους γιατρούς να προτιμούν -μόνο όταν χρειάζεται- συμπληρώματα με χαμηλές δόσεις λιποδιαλυτών βιταμινών (Α, D, Ε, Κ) και μόνο σκευάσματα αξιόπιστων εταιριών που διατίθενται μέσω φαρμακείου.

Πηγή : Περιοδικό LIFE, τεύχος 100

Related posts

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *