Τρεις μικρές ιστορίες

Τρεις μικρές ιστορίες

Δεν είναι λίγες οι φορές που δημιουργοί αλλά και ερμηνευτές αποκαλύπτουν τι κρύβεται πίσω από τραγούδια τους σε συνεντεύξεις που δίνουν, αλλά και σε βιβλία που κυκλοφορούν κατά καιρούς. Και που μπορεί να χωράνε σε λίγες μόνο γραμμές, κρύβουν όμως πίσω τους τις μεγαλύτερες στιγμές του ελληνικού πενταγράμμου.

Το «Θεός αν Είναι», σε μουσική Goran Bregovic και στίχους Λίνας Νικολακοπούλου, είναι σαφώς ένα από τα πιο σημαντικά τραγούδια στην ιστορία της ελληνικής δισκογραφίας. Συμπεριλήφθηκε στον δίσκο των δύο δημιουργών «Ο Καιρός των Τσιγγάνων», με τη φωνή της Άλκηστης Πρωτοψάλτη. Όπως αποκαλύπτει η μεγάλη μας στιχουργός σε συνέντευξή της (Ελευθεροτυπία – 15/01/2006): «Από τον Μπρέγκοβιτς, που είναι και εξαιρετικός στιχουργός, είχα τη βάση του θέματος. Αλλά εγώ το έφερα στα δικά μας. Θυμάμαι πολύ καλά ότι αυτό το τραγούδι το έγραψα Μεγάλη Πέμπτη, πριν να πάω στην εκκλησία. Και μετά βυθίστηκα ευτυχισμένη στην μπανιέρα γιατί είχα βρει το ”τις νύχτες μπαίνεις στα όνειρά μου, λες κι ήρθες σε δικό σου κήπο”».

Ο Λευτέρης Παπαδόπουλος γράφει την ιστορία πίσω από το τραγούδι του 1978 «Στην Αλάνα» στο βιβλίο «Τα τραγούδια γράφουν την ιστορία τους». Για το τραγούδι αυτό (που έγινε περισσότερο γνωστό ως «Οι Μάηδες, οι Ήλιοι μου») υπάρχει η λανθασμένη εντύπωση ότι γράφτηκε για τον -φερόμενο ως- «δράκο του Σέιχ Σου, Αριστείδη Πακρατίδη. Ο στιχουργός διευκρινίζει: «Ο Σπανός μου είχε δώσει τη μελωδία του τραγουδιού, για να γράψω τους στίχους. Έγραψα αυτά που πίστευα, αλλά ο Σπανός μου έλεγε ότι μ’ αυτούς τους στίχους η λογοκρισία της χούντας θα γίνει θηρίο. “Ας γίνει”, είπα. “Θα βγάλουμε το τραγούδι, όταν κάποτε θα αλλάξουν οι καιροί”. Τότε μπήκε στη μέση η Μοσχολιού. “Θα καθαρίσω εγώ”, είπε. “Πώς; Ο Λαδάς είναι κουμπάρος μου και η θέση του στην κυβέρνηση, όπως και η επιρροή του μεγάλη. Θα πάω να τον βρω, θα τον παρακαλέσω και ίσως γίνει κάτι…”. Εγώ γελούσα. Ήξερα ότι ένα τέτοιο τραγούδι σε καμιά περίπτωση δεν μπορούσε να σπάσει το λογοκριτικό τείχος της δικτατορίας. Όπως κι έγινε. Ο Λαδάς μόνο που δεν έδειρε τη Μοσχολιού. Έτσι, το τραγούδι έμεινε στο συρτάρι και βγήκε πανηγυρικά, όταν επανήλθε η δημοκρατία στην Ελλάδα».

Ο Παπαδόπουλος αποκαλύπτει ότι δέχτηκε επέμβαση της κρατικής λογοκρισίας και για το τραγούδι «Ο Λιόντας», το οποίο επίσης γράφτηκε κατά την περίοδο της δικτατορίας. Λέει ο ίδιος για το εν λόγω τραγούδι: «Το έγραψα για τον φίλο μου, μακαρίτη πια, Γιώργο Κουπαρούσο. Έναν νέο, που με το “καλημέρα” βγήκε εναντίον της χούντας, συνελήφθη, φυλακίσθηκε και τόσο στη φυλακή όσο και μετά, διατήρησε στενές σχέσεις με τον Μίκη Θεοδωράκη. Τη λογοκρισία την ενόχλησαν δύο λέξεις του κειμένου “κοτζάμπασης” και “Απρίλης” (ο Απρίλης παρέπεμπε στη δικτατορία της 21ης Απριλίου). Τις άλλαξα , χωρίς ιδιαίτερο κόπο. Ο κοτζάμπασης έγινε “γενίτσαρος” και η λέξη Απρίλης, με την οποία αρχίζει το τραγούδι, αντικαταστάθηκε από τις λέξεις “Στο Πήλιο” (τρεις συλλαβές)”.

Φωτο: Λίνα Νικολακοπούλου

Related posts

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *