Στο ισχαιμικό εγκεφαλικό, το πρώτο ζητούμενο είναι να αποκατασταθεί όσο το δυνατόν πιο γρήγορα η κυκλοφορία του αίματος στον εγκέφαλο. Και σήμερα, η θρομβεκτομή επιτρέπει στους γιατρούς να αφαιρούν τον θρόμβο που έχει φράξει μια μεγάλη αρτηρία.
Το παράδοξο, όμως, είναι ότι η επιτυχής αφαίρεση του θρόμβου δεν οδηγεί πάντα στην αναμενόμενη αποκατάσταση του ασθενούς.
Νέα μελέτη που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό PNAS δίνει μια πιθανή εξήγηση. Οι ερευνητές εξέτασαν το λεγόμενο «no-reflow» φαινόμενο, κατά το οποίο η μεγάλη αρτηρία ανοίγει ξανά, όμως το αίμα εξακολουθεί να μη φτάνει σωστά στα μικρότερα αγγεία του εγκεφάλου.
Τι συμβαίνει μετά την αφαίρεση του θρόμβου
Σύμφωνα με τη μελέτη, μετά το εγκεφαλικό μπορούν να δημιουργηθούν μικροσκοπικοί νέοι θρόμβοι σε πολύ μικρότερα αγγεία.
Σημαντικό ρόλο φαίνεται να παίζει ο παράγοντας von Willebrand (VWF), μια πρωτεΐνη που συμμετέχει φυσιολογικά στην πήξη του αίματος. Οι επιστήμονες παρατήρησαν ότι οι αλλαγές στη ροή του αίματος που προκαλεί το εγκεφαλικό μπορούν να ενισχύσουν τη δράση του VWF και να ευνοήσουν τον σχηματισμό μικροθρόμβων.
Στην ίδια διαδικασία φαίνεται να εμπλέκεται και η φλεγμονή. Ειδικότερα, οι ερευνητές εντόπισαν αυξημένα επίπεδα της IL-6, ενός μορίου που σχετίζεται με τη φλεγμονώδη απόκριση του οργανισμού.
Στους ασθενείς που μελετήθηκαν, η αυξημένη δραστηριότητα του VWF ήταν υψηλότερη σε όσους είχαν χειρότερη έκβαση μετά το εγκεφαλικό.
Γιατί έχει σημασία η νέα έρευνα
Τα αποτελέσματα δεν σημαίνουν ότι υπάρχει ήδη κάποια νέα θεραπεία για το συγκεκριμένο πρόβλημα. Μεγάλο μέρος της έρευνας πραγματοποιήθηκε σε πειραματικά μοντέλα και χρειάζεται περαιτέρω μελέτη σε ασθενείς.
Δείχνουν, όμως, ότι στο μέλλον ίσως να μην αρκεί μόνο η αφαίρεση του αρχικού θρόμβου. Η προστασία της μικροκυκλοφορίας του εγκεφάλου μετά το εγκεφαλικό θα μπορούσε να αποτελέσει έναν ακόμη σημαντικό στόχο για τη βελτίωση της αποκατάστασης των ασθενών.
Πηγή έρευνας: Laroche A. et al., Mechanisms of von Willebrand factor activation driving no reflow in ischemic stroke, Proceedings of the National Academy of Sciences (PNAS), 2026.
