Τι σημαίνει καλή διατροφή; Ποιο ρόλο παίζουν οι βιορυθμοί μας, η ποικιλία και οι ώρες της ημέρας που τρώμε; Ο Gary L. Wenk, Καθηγητής Ψυχολογίας & Νευροεπιστήμης & Μοριακής Ιολογίας, Ανοσολογίας και Ιατρικής Γενετικής, αναλύει συγκρίνει και παρουσιάζει τις καλύτερες και τις χειρότερες από τις πιο δημοφιλείς δίαιτες που κυκλοφορούν.
Η καλύτερη δίαιτα είναι αυτή που μπορείς να ενσωματώσεις στη ζωή σου μακροπρόθεσμα, να σου προσφέρει όλα τα απαραίτητα θρεπτικά συστατικά, να μην σου προκαλεί δυσάρεστα συναισθήματα και να μην σε αφήνει να πεινάς. Επιπλέον, σύμφωνα με τον Gary Wenk είναι σημαντικό να ακολουθούμε τους βιορυθμούς μας, να είμαστε παμφάγοι και να μην αποκλείουμε τροφές, επιβεβαιώνοντας ότι το «πλούσιο πρόγευμα, φτωχό βραδινό», είναι όντως πολύ σημαντικό.
Οι δημοφιλείς δίαιτες είναι συνήθως «γρήγορα τρικ» για απώλεια κιλών, τα οποία τελικά δύσκολα μπορείς να τηρήσεις. «Πολλοί άνθρωποι σταματούν τη διατροφή που έχουν επιλέξει, όχι λόγω των παραγόντων κινδύνου (τους οποίους οι περισσότεροι αγνοούν), αλλά επειδή κουράζονται από την προσπάθεια να διατηρήσουν το διατροφικό σχήμα ή νιώθουν πεινασμένοι όλη την ώρα», γράφει ο Gary L. Wenk στο Psychology Today.
Αναλύοντας κάποιες από τις πιο δημοφιλείς δίαιτες, καταλήγει σε κάποιες βασικές κατηγορίες:
Δίαιτες πλούσιες σε λιπαρά:
Η πιο δημοφιλής από αυτές είναι η KETO, μια δίαιτα χαμηλών υδατανθράκων, υψηλής περιεκτικότητας σε λιπαρά που στοχεύει να θέσει το σώμα σε κατάσταση κέτωσης αυξάνοντας το επίπεδο των κετονών στο αίμα. Συνολικά, πρόκειται για μια κακή ιδέα: Οι κετόνες είναι οξέα και, αν επιτευχθεί η κέτωση, θα μειώσουν το pH του αίματος σε σημείο επικίνδυνο για την υγεία. Σύμφωνα με τις οδηγίες της KETO δίαιτας, πρέπει να καταναλώνετε το 80% των θερμίδων σας από λίπος, το οποίο, με την πάροδο το , γίνεται βαρετό, μη ορεκτικό και μη βιώσιμο. Αν επιλέξετε την KETO, προσέξτε για πέτρες στα νεφρά, λίπος στο συκώτι, ανεπάρκεια βιταμινών και θρεπτικών συστατικών και καρδιακές παθήσεις. Υπάρχει επίσης αυξημένος κίνδυνος άγχους και κατάθλιψης, πονοκεφάλων, ζάλης, κόπωσης λόγω χαμηλού σακχάρου στο αίμα, ναυτίας και δυσκοιλιότητας λόγω ανισορροπίας στο μικροβίωμα του εντέρου.
Στην ίδια κατηγορία βρίσκουμε τη ATKINS, η οποία επίσης δίνει έμφαση στην κατανάλωση πολλών λιπαρών και πρωτεϊνών. Θα χάσετε βάρος, αλλά τα νεφρά και το συκώτι σας θα παλέψουν για να ξεπεράσουν το αυξημένο φορτίο αζώτου και την αφυδάτωση.
Δίαιτες πλούσιες σε πρωτεΐνη:
Η δίαιτα PALAIO βασίζεται σε αυτό πιστεύεται ότι έτρωγε ο άνθρωπος της Παλαιολιθικής εποχής, δηλαδή κρέατα, φρούτα, λαχανικά, ξηρούς καρπούς και ρίζες. Το ένα ζήτημα είναι ότι οι άνθρωποι τότε είχαν διαφορετικά ζώα και φυτά στη διάθεσή τους, ενώ το κρέας, λόγω της δυσκολίας να εξασφαλιστεί, ήταν σίγουρα λιγότερο από αυτό που καταναλώνει ο σύγχρονος άνθρωπος. Η σημερινή δίαιτα PALAIO κατατάσσεται σε στις κακές επιλογές μεταξύ των ειδικών της διατροφής, οι οποίοι τη θεωρούν πολύ περιοριστική και διατροφικά ανεπαρκή για να είναι υγιεινή ή βιώσιμη. Η εξάλειψη των δημητριακών ολικής αλέσεως μπορεί να σημαίνει μειωμένη πρόσληψη φυτικών ινών, η οποία είναι ευεργετική για την υγεία του εντέρου. Επίσης, η διατροφή δεν επιτρέπει την κατανάλωση οσπρίων, τα οποία είναι ιδιαίτερα ευεργετικά για την υγεία του εντέρου και πλούσια σε μαγνήσιο, σελήνιο και μαγγάνιο.
Ισορροπημένες δίαιτες
Για τη διατήρηση της καλής υγείας, η δίαιτα DASH, πλούσια σε αντιοξειδωτικά και αντιφλεγμονώδη, καθώς και η γνωστή μας ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΗ δίαιτα είναι εξαιρετικές επιλογές. Αυτές οι δίαιτες δίνουν έμφαση σε τροφές πλούσιες σε θρεπτικά συστατικά, όπως φρούτα, λαχανικά, δημητριακά ολικής αλέσεως, καλά λιπαρά και άπαχες πρωτεΐνες, ενώ περιορίζουν την κατανάλωση επεξεργασμένων σακχάρων, επεξεργασμένων τροφίμων και κορεσμένων λιπαρών: 40% έως 50% των θερμίδων από καλούς υδατάνθρακες, 30 % από λίπος, 20% έως 30% από πρωτεΐνη.
Περιορισμός των θερμίδων
Όλα τα στοιχεία δείχνουν ότι ο περιορισμός των θερμίδων που καταναλώνουμε είναι η μόνη έγκυρη, επιστημονικά αποδεδειγμένη διατροφική παρέμβαση που μπορεί να μειώσει το σωματικό βάρος, να επιβραδύνει τη διαδικασία γήρανσης και να βελτιώσει την ψυχική υγεία χωρίς να μας αναγκάζει να εγκαταλείψουμε πρωτεΐνες, λίπη ή υδατάνθρακες. Ωστόσο, ο θερμιδικός περιορισμός δεν είναι εύκολος! Οι περισσότεροι άνθρωποι εγκαταλείπουν την προσπάθεια επειδή αισθάνονται πεινασμένοι όλη την ημέρα ή επειδή βρίσκουν συναισθηματική ανακούφιση στο τσιμπολόγημα ακόμη και όταν δεν πεινάνε.
Η απάντηση βρίσκεται στο πότε τρώμε
Το σώμα επηρεάζεται σε μεγάλο βαθμό από τους βιορυθμούς μας. Μια πρόσφατη μελέτη εξέτασε τα αποτελέσματα της κατανάλωσης της πλειονότητας των θερμίδων κάθε ημέρας νωρίτερα ή αργότερα μέσα στην ημέρα. Οι υπέρβαρες γυναίκες χωρίστηκαν σε μια ομάδα πρωινού ή σε μια ομάδα δείπνου για 12 εβδομάδες. Η ομάδα του πρωινού έδειξε μεγαλύτερη απώλεια βάρους και μείωση της περιφέρειας της μέσης. Η γλυκόζη και η ινσουλίνη μειώθηκαν σημαντικά στην ομάδα του πρωινού. Τα μέσα επίπεδα τριγλυκεριδίων μειώθηκαν κατά 33,6% και αυξήθηκαν σημαντικά στην ομάδα του δείπνου. Το πιο σημαντικό, οι γυναίκες που έτρωγαν πλούσιο πρωινό ανέφεραν ότι ένιωθαν ικανοποιημένες από το φαγητό τους και ότι πεινούσαν λιγότερο για το υπόλοιπο της ημέρας.
ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΗ: Η ΚΑΛΥΤΕΡΗ ΔΙΑΙΤΑ ΣΤΟΝ ΚΟΣΜΟ
Για 8η συνεχόμενη χρονιά το US News & World Report κατέληξε ότι η Μεσογειακή Δίαιτα είναι η κορυφαία για την υγεία και την ευεξία μας. Η ετήσια λίστα με τις καλύτερες και τις χειρότερες δίαιτες καταρτίζεται μετά από αξιολόγηση, από ομάδα ειδικών που αποτελείται από 69 επιστήμονες και επαγγελματίες στους τομείς τους, συμπεριλαμβανομένων γιατρών, εγγεγραμμένων διαιτολόγων, διατροφικών επιδημιολόγων, σεφ και ερευνητών απώλειας βάρους.
